|
Moesson
Schrijfsters uit het Damescompartiment: Annie
Foore (2 van
2)
"Er is echter één punt waarop die vreedzame burgers [van Buitenzorg] geen scherts verstaan: 't zijn de diners ten paleize. Er worden daar veel soorten van diners gegeven: officieele diners, racediners, nieuwjaarsdiners, diners voor hooge logeergasten, diners voor notabelen, voor uitverkorenen, voor intiemen en - afdoeners! Alleen op de afdoener gevraagd te worden, staat gelijk met een beleediging; slechts op de officieele diners te mogen verschijnen is hinderlijk; op het diner der uitverkorenen te zijn genoodigd heet een onderscheiding; voor het intieme diner een invitatiekaart te hebben ontvangen, staat gelijk met te zijn de vurige bewonderaar (...) van den landvoogd (...)!" Woorden uit het tweede hoofdstuk van Bogoriana, de roman waarin Annie Foore de Hollandse wereld in Bogor tekende. Het lege leven, gericht op uiterlijkheden, promotie maken, en voorkeursbehandelingen bespotte zij. En net wanneer de lezer bijna een afkeer krijgt van het onderwerp, concentreert Annie zich met een elegante wending op de neergang van een huwelijk. Een meeslepende roman dus, vol historische informatie over het reilen en zeilen van het oude Indië in de tweede helft van de 19de eeuw.
Bogoriana werd bewonderd en verafschuwd. Gerard
Brom meende in zijn Java in onze kunst dat de roman "iets
voornaams" bezat, Eddy du Perron vond haar het "eeuwige
kostschoolmeisje" en romancier en krantenkoning
P.A. Daum schamperde over de schrijfster in het Bataviaasch
Nieuwsblad: "Zij is een vrouw, een dame, en
zij leeft derhalve in een te beperkten kring om zelfs
te weten en duidelijk te beseffen, wat er in haar naaste
omgeving voorvalt." Nu, dat viel wel mee. Recent
onderzoek toonde aan dat Annie Foore juist sterk autobiografisch
schreef. Dat zij daarbij weinig oog had voor bijvoorbeeld
de Indonesische danskunst zij haar vergeven. Die kon
zij immers in haar positie nauwelijks bestuderen. Indië,
en haar eigen gelukkige huwelijk boden stof te over.
Altijd is het de liefde de overwint in haar boeken,
en waar de liefde uitblijft, is het leven schraal,
hoe rijk misschien ook aan geld, titels of maatschappelijk
aanzien. Vanwege deze moraal werd zij met enige verachting
behandeld. Du Perron noemde haar weliswaar "de
begaafdste indische dames-auteur van haar tijd" maar
toch schuift hij haar, vanwege haar thema, op dezelfde
grote hoop met schrijvers die boekjes publiceerden
uit het Bouquetroman-genre.
De lof en hoon zijn aan Annie voorbij gegaan. Na een relatief onbeduidende operatie stierf ze op 30 mei 1890, voordat Bogoriana verscheen. Haar laatste woorden gingen, uiteraard, over de liefde. Aan familie in Holland schreef ze aan de vooravond van de ingreep: "mocht het ergste gebeuren, troost u dan met de gedachte dat ik het hoogste en beste, wat het leven geven kan, de groote liefde van een edel hart en moederweelde in zijn hoogste zaligheid genoten heb."
Een enkele keer is een roman of novelle van Annie Foore bij het antiquariaat te vinden. Meteen kopen! Hier is een schrijfster aan het woord, die visie had, op Indië, op het leven en op de liefde. Zoals Annie ze schreef, zijn er weinig romans.
 Klik hier voor de complete versie
Onder de
bedrijfsnaam Mevrouw Vijf Producties
produceert Vilan van de Loo creatieve
teksten.
http://www.vilanvandeloo.nl |
