|
Aletta Jacobs is online. Dat wil zeggen, een internetsite
over haar leven en werk. Sinds 19 december drukt
deze bijzondere vrouw ook haar stempel op cyberspace.
In opdracht van het Internationaal Informatiecentrum en Archief voor de
Vrouwenbeweging
(IIAV)
werden brieven, foto's
en boeken omgewerkt tot een website die, hoe uitgebreid
ook, toch nog slechts een beperkte afspiegeling is
van degene die Aletta Jacobs was en hetgeen zij tot
stand heeft gebracht.
Iedere vrouw met enig historisch besef knikt herkennend
als de naam van Aletta Jacobs (1854-1929) valt. Doorvragen
evenwel levert halve antwoorden op. Iets met vrouwenkiesrecht
en was zij ook niet arts? Beide antwoorden zijn correct
en onvolledig. Wie zich verdiept in hetgeen Aletta
tot stand bracht en waar zij haar invloed liet gelden,
duizelt het al snel voor ogen. Zij was de eerste
vrouw die de H.B.S. bezocht, de eerste die een universitaire
bul behaalde en vervolgens nog promoveerde ook. Zij
was het boegbeeld van de Nederlandse beweging voor
het vrouwenkiesrecht, organiseerde landelijke congressen,
zette zich in voor het bevorderen van vrede, gaf
medische voorlichting aan vrouwen, reisde de wereld
rond en werd door dat alles en meer bewonderd en
gevreesd want Aletta Jacobs was moedig genoeg om
vijanden te durven hebben. Toen zij in 1929 overleed,
werden er extra treinen ingezet om de stroom belangstellenden
voor de crematieplechtigheid te kunnen vervoeren.
Ondanks het historische belang dat Aletta Jacobs
heeft voor de Nederlandse geschiedenis, is er vandaag
de dag weinig dat haar eert, behalve hier en daar
een plantsoen. Dat lot deelt zij met andere vrouwen
van betekenis. Daardoor is de pijnlijke situatie
ontstaan dat veel jonge vrouwen zichzelf geen feministe
willen noemen, terwijl hun levensstijl alleen mogelijk
is door hetgeen feministen in het verleden tot
stand hebben gebracht. Studeren, alleen wonen,
stemrecht, zeggenschap over kinderen en andere
moderne vanzelfsprekendheden zijn bevochten door
vorige generaties vrouwen. "Zou ik niet mijn
moeder eren? Ach, wat deed zij dan voor mij?" vragen
Nederlandse versregels. Aletta Jacobs Online geeft
hierop een antwoord in woord en beeld.
Elk van de acht subsites waaruit Aletta Jacobs Online
bestaat, biedt een eigen onderwerp. De 'Biografie'geeft
een korte levensschets, die net als elders op de
site verrijkt is met foto's uit het Aletta Jacobs
Archief zoals dat in bezit is van het IIAV. De inventaris
ervan is digitaal opvraagbaar. 'Door en Over' is
een selectie van publicaties door en over de hoofdpersoon
van de site; handig voor wie de belangrijkste naslagwerken
wil kennen. In 'Thema's' komen de vijf belangrijkste
aandachtsgebieden uit Aletta's leven aan de orde,
te weten opleiding en studie, medische zorg, vrouwenkiesrecht,
wetgeving en tot slot vrede. Wat er in het 'Fotoboek'
staat, spreekt voor zich, evenals als in de 'Jaartallen'
en de frequently asked questions kortweg 'FAQ'. Bijzondere
aandacht verdienen de 'Extra's' en de 'Wereldreis'.
In de 'Extra's' is onder meer aandacht voor het
'Comité ter
Eering van de Nagedachtenis van Dr. Aletta H. Jacobs'
opgericht, dat onder leiding van Rosa Manus (1881-1943)
enkele maanden na Aletta's overlijden werd opgericht.
Men wilde geld inzamelen voor een zitbank in Amsterdam
(lang de woonplaats van Aletta Jacobs) en een beurs
voor een afgestudeerde vrouw om wetenschappelijk
onderzoek in het buitenland te gaan doen. Hoe dat
afliep, is een verhaal apart en staat nu online
beschreven. De 'Wereldreis' toont met de wereldbol
erbij een bijzondere periode uit het leven van Aletta
Jacobs. In 1911 en 1912 reisde zij met Carrie Chapman
Catt over verschillende continenten om ook buiten
Europa de strijd om het vrouwenkiesrecht te stimuleren.
Destijds bepaald een sterke delegatie.
Aletta was
de presidente van de Nederlandse Vereniging van
Vrouwenkiesrecht (VVVK) en Carrie presidente van
de Wereldbond voor Vrouwenkiesrecht en dus een 'kopstuk'
van de internationale beweging voor het kiesrecht.
De reis voerde hen onder meer door China, Zuid-Afrika
en landen als Egypte en het toenmalige Palestina.
Iedere fase van de reis is aanklikbaar op de wereldbol.
In Japan werden de laatste weken van de wereldreis
doorgebracht. In oktober 1912 sprak Carrie Chapman
Catt tijdens een speciaal voor dit doel georganiseerde
bijeenkomst. Aletta Jacobs hierover: "Mrs. Catt gaf
dien avond het geheel gezelschap herhaaldelijk geleegenheid
om te schaterlachen over de dwaze positie, waarin
de hedendaagsche vrouw door de veranderde sociale
toestanden is komen te staan en waaruit zij nooit
zal kunnen komen, zoolang de regeering uitsluitend
in handen van mannen blijft. Glashelder toonde
zij aan, dat onze strijd niet gaat tegen mannen,
doch dat wij te strijden hebben tegen vooroordeel,
bekrompenheid, zelfvoldaanheid en dergelijke hoedanigheden
bij mannen en vrouwen beiden."
De internetsite over Aletta Jacobs is online. Daarmee
is een van de grote figuren in de moederlandse geschiedenis
in beeld gekomen: Aletta H. Jacobs, die vrouw die
met recht meende "dat ik er het mijne toe heb bijgedragen
om de wereld voor de vrouwen een beetje beter achter
te laten dan ik haar gevonden heb."
Onder de
bedrijfsnaam Mevrouw Vijf Producties
produceert Vilan van de Loo creatieve
teksten.
http://www.vilanvandeloo.nl |
