|
Moesson
Volgens Vilan : Meisje
Dit is de laatste maand van de
Indische Zomer in Den Haag. Het zal leeg om me zijn wanneer
het echt voorbij is. Ik heb zo veel oude gezichten gezien als
ik zelfs op de Pasar Malam Besar nooit zag. Zoals daar, kijk
ik ook in de Indische Zomer naar de oudere dames, omdat elk
van hen weliswaar een oudere dame is, maar ook wat Tjalie Robinson
noemde "het meisje uit Indië". Een meisje dat
vroeger de boeken las die ik nu verzamel, dat beleefde waarover
ik lees. Zoals in Het meisje uit Indië, bedoeld voor:
"Voor onze dochters - en kleindochters - en achterkleindochters
- als ook hún moderne tijd van nu "voorbij"
is en "ouwerwets". En zij alleen moeten leven met
de "Schat van het Verleden". En ook zullen merken
dat alle voorbijgaande leven niets is, maar het Hoe te leven
en Durven te Getuigen de Essentie is van het Leven door alle
tijden."
Het staat er met hoofdletters, en ik knik instemmend. Ja,
zo is het, daarom moeten boeken geschreven worden. Om te getuigen
van wat geweest is, als erfenis aan jongeren.
Zei ik jongeren? Excuseer me voor het gebruik van zo'n modewoord.
Men kan geen televisieprogramma zien of de jongeren springen
je tegemoet. Ze hebben de toekomst, heet het. Dat staat nog
te bezien, wil ik dan opmerken, maar ik zeg het niet. Om redenen
van menslievendheid verzwijg ik veel in mijn leven, 't is
goed dat ik een dagboek heb, daarin schrijf ik veel drift
van me af.
In Het meisje uit Indië hoor ik vrouwenstemmen uit Indië.
Sommigen zijn bekend, anderen minder, enkelen wilden onbekend
blijven. Allemaal schreven ze verhalen, nee, getuigenissen,
zoals Tjalie zegt. Met vaak een wereld die in paar zinnen
opengaat, zoals dit:
"Tjang was kras voor haar leeftijd, niet in het minst
hulpbehoevend en niemand tot last. […] Een van de werkjes
die ze altijd met plezier deed was het vouwen van de was.
Ze plukte melati, verzamelde rozeblaadjes en zorgde dat de
rantangs met kleren in de slaapkamer altijd lekker roken."
Meteen is er een beeld, met kleur en geur als bonus. Dat
kan alleen iemand schrijven (getuigen, corrigeer ik mezelf
weer) die het zelf heeft meegemaakt. De auteur van dit verhaal,
'Kerstfeest van Tjang', is Lilian Ducelle. Ook een oudere
dame en een meisje uit Indië. Tijdens de zomer las ik
haar mooie bundel De M van Martha. Het wil maar niet voorbij
gaan, de stroom van herinneringen, van feiten en van fictie.
En toch is zelfs in deze Indische Zomer dat sombere gezegd:
straks weet niemand meer wat Indië was, het eche dat
geen jongere zich kan indenken zonder hulp. De zaak is simpel.
De ouderen zijn er. Zij kunnen schrijven. Nee, getuigen. Wat
zag het meisje uit Indië nog meer?
Het meisje uit Indië. Een eerste keuze uit de duizend-en-een
bijdragen voor Tong Tong van "Sheherazades uit Oud-Indië
". Den Haag: Uitgeverij Tong Tong, 1966
Onder de
bedrijfsnaam Mevrouw Vijf Producties
produceert Vilan van de Loo creatieve
teksten.
http://www.vilanvandeloo.nl |
